صفحه اصلی / انواع خط / خط کوفی تزئینی
خط کوفی تزئینی

خط کوفی تزئینی

خط کوفی تزئینی ، شیوه ای از خوش نویسی است که تنها مقید به رعایت حروف الفبا میباشد و تحت هیچ قاعده مهم و اساسی دیگری نمیباشد . خط کوفی دربیشتر اوقات به شکل پیچیده و سختی نوشته و به دنبال آن به سختی هم خوانده میشود.در خط کوفی تزیینی گاه از نقش برای پر کردن فضای خالی استفاده شده و گاه نقش با حروف ترکیب یا همراه شده است.

 کاربرد خط کوفی تزئینی

نوعی از خط کوفی که در گذشته در سطح های داخلی و خارجی بناهای اسلامی و ایرانی  به کار میرفته و همچنین روی سطح سایر اشیا هنری استفاده میشده است ، خط کوفی تزیینی بوده و آنطور که شواهد نشان میدهد از این خط برای نوشتن نام سفارش دهنده و هنرمند یا قید تاریخ و چگونگی ملحقات و متعلقات مربوط به آن و ثبت کلمات و عبارات مقدس مذهبی چون بسم‌ الله‌ الرحمن‌ الرحیم و صفات خداوند خداوند و رسول‌ (ص) و یا آیات قرآن کریم بر روی اشیا و بنا ها استفاده میشده است.

نکته : خطوط عربی و فارسی در کنار هم به سبب کیفیت حروف، جنبه تزیینی بخود می‌گیرند، و درکنار گل و بته‌ ها و اتصال به آن ها، منظره زیبایی را بوجود می‌آورند و در کل و درکنارهم خط کوفی تزئینی را سبب میشوند.

کاربرد خط کوفی تزئینی در طراحی گرافیک

به سبب اینکه جنبه‌های تزئینی در انواع کوفی بسیار فراوان است، در کشورهای عربی به‌ عنوان خط تزیینی پایه‌ ای برای طراحی جدید حروف الفبا، در رشته گرافیک مورد استفاده قرار می‌گیرد. به گونه‌ای که فونت‌ های بسیار زیبا و خوانا و روانی بر پایه خط کوفی طراحی و پیاده سازی شده است. خصوصا در فونت‌ها مدرن و شیکی که برای سایت‌ها و شبکه‌های تلویزیونی خود منتشر نموده‌اند.

 خط کوفی تزیینی در خوش نویسی

کوفی معشق

خط و در نوع دقیق تر و آنچه منظور ما در این مقاله است ، خط کوفی تزئینی مفهوم وسیعی دارد .

خط ممکن است حد باشد،‌ یعنی حدودی برای رسم در سطوح باشد. در یک بنا، ممکن است حد، کنارة سطوح و حدفاصل میان آنها باشد: خطوط معماری،‌زیبائی ظاهری بنا را ازنظر زیباشناسی بوجود می‌آورند.

خط ممکن است حصار شکلی باشد،‌ در این صورت شکل مزبور را محدود میسازد؛ در مجسمه‌ سازی، خطوط، با پیچ‌وخم خود موادی مانند (لباس و غیره) را به تماشاچی القاء‌ می‌کنند.

کوفی مزهر

همچنین خط کوفی ممکن است مقصود باشد ،خط مقصود به صورت نوشته یا تصویری میتواند استفاده شود. چنین خط سرشار ازپیچ‌ و خم و قوس و هلال است و بر روی بیننده تأثیر شگرفی دارد.

خطوط افقی، عمودی، منحنی. هرکدام نوعی احساس خاص را دربیننده بوجود می آورند : خطوط عمودی نظر را به سمت بالا میکشانند ، خطوط افقی آرامش بخش هستند ، خطوط مورب محرک هستند و خطوط منحنی نرم و مطبوع میباشند و همچین  حسی را به بیننده القا میکنند. کمتر اتفاق میافتد که در طرحی یا نقشی فقط یک نوع خط بکار رود: هنرمند بسته به تنوع و هم‌ آهنگی اثرش ممکن است از دو یا چند نوع خط کوفی تزئینی در طرح مورد نظر خود استفاده کند ‌و درست مانند نت های گوناگونی که دریک قطعه هم‌ آهنگ موسیقی بکار برده میشود، چند نوع خط را بهم بیامیزد.

کوفی تزیینی انواع مختلفی دارد و مهم‌ترین آن عبارت‌اند از:

  • کوفی مشجر

کوفی مشجر ، تزیینات اولیه خط کوفی را با خود دارد و در آن سر حرکات عمودی و آخر برخی از حروف شاخه شاخه شده و یا به شکل مثلثی دیده می‌شود.

  • کوفی مورق

در این نوه خط کوفی تزئینی انتهای حروف و بالای حرکات عمودی به برگ تبدیل شده‌ اند و تفاوتش با مشجر در شکل تزیینات است.

  • کوفی مزهر

کوفی مزهر یا گل‌دار نوعی از کوفی است که در آن زمینه توسط طرح‌ های گل‌دار و اسلیمی تذهیب شده اند.

  • کوفی مظفر

در کوفی مظفر علاوه بر تزیینات برگی در انتهای حروف، از فواصل میانی حروف یا در بخش‌هایی از حروف، تزیینات مختصر انشعاب یافته است.

  • کوفی معشق

در این نوشتار و خوشنویسی کوفی معشق، اضلاع موازی حروف به هم تابیده است.

  • کوفی معقد

در این نوع از خط کوفی در حرکات کشیده افقی یا عمودی گره‌ هایی تشکیل شده است. تعداد گره‌ ها گاه ساده و گاه پیچیده و در هم است.

  •  كوفي پيچنده و گره‌ دار

دراين دونوع، دسته حروف به دور خود يابه دور دسته ديگر و يا هر دو دسته به دور هم پيچيده و گره خورده و درواقع بمنزله رشته‌ ها و ساقه‌ ها شمرده میشوند.

  • كوفي گل و برگدار

 راجع به كوفي گل و برگدار در نظر گرفتن این نکته اهمیت دارد كه اين خط كوفی تزئینی نيز از روش كوفی برگدار مستثني نيست. با این نوع خط كتيبه‌ ها در زمينه‌اي از گل و برگ نوشته و يا انتهای حروف به شاخه‌ هاي نازك گياهي منتهي میشده است. درموردي كه دسته‌ هاي حروف به شاخه‌ها منتهي مي‌شود تفاوت قابل ملاحظه‌اي دربين نيست و درواقع برگ های ساده خط کوفی تزئینی برگدار به شاخه‌ ها تبديل شده است.

آموزش خط کوفی تزئینی

« خط کوفی » اولین خطی است که برای کتابت و تزئین قرآن کریم به کار رفته است. اما پس از تحول گوناگون  هزار و چهارصد ساله به سوی زبان و بیان معاصر حرکت نموده است. امروزه در ایران اگر چه خط کوفی می تواند در کتیبه‌های بنایی بسیار پرکاربرد باشد ولی به دلیل چند نوع وجود چند نوع خط خوش نویسی دیگر ، مانند نستعلیق و نسخ ، خط کوفی کاربرد استفاده به نسب کمتری در میان مردم ما دارد.

با اینحال اگر جزو آن دسته افرادی هستید که به خط کوفی علاقه ویژه ای دارید و دوست دارید تبدیل به خطاط حرفه ای خط کوفی شوید . میتوانید از اپلیکیشن طُرّه برای آموزش آنلاین این خط زیبا استفاده کنید.

torreh cta

download

0/5 ( 0 نظر )

درباره زهرا شهابی زاده

همچنین ببینید

خط توقیع

خط توقیع چیست؟ بررسی خط توقیع و آشنایی با تاریخچه این خط

خط توقیع یکی از خطوط  شش گانه خوشنویسی میباشد که بیشتر برای نوشتن توقیعات استفاده …

دیدگاهتان را بنویسید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *